چكيده  در این پژوهش، حذف فنول و فورفورال در محلول‌های استاندارد و پساب پالایشگاه‌ نفت با استفاده از باریکه‌ی الکترونی بررسی شده است. محلول‌های استاندارد فنول و فورفورال در محدوده‌ی 1 تا kGy 10 تحت تابش الکترونی قرار گرفته، و غلظت آن‌ها قبل و بعد از تابش‌دهی، با دستگاه اسپکتروفتومتری UV-VIS اندازه‌گیری شد. تأثیر پارامترهای تجربی از قبیل مقدار دز جذب شده، تغییرات pH، غلظت اولیه‌ی ترکیب آلی و اثر نمک در حذف این ترکیبات بررسی شد. نتایج حاصل از تغییرات pH در گستره‌ی 3 تا 11 نشان داد که حذف فنول و فورفورال به طور قابل توجهی در شرایط اسیدی افزایش می‌یابد. براساس مشاهدات، در دز kGy 6 درصد حذف فنول و فورفورال به ترتیب در غلظت‌های کم‌تر از 20 و mg/l 100 بیش‌تر از 99% است، در حالی که در غلظت‌های بیش‌تر، مقادیر حذف به تدریج کاهش می‌یابند. هم‌چنین بررسی اثر نمک در میزان حذف این ترکیبات در گستره‌ی غلظتی 5/0 تا 30%  وزنی/ حجمی نشان داد که حضور نمک تأثیر معنی‌داری بر روی حذف فنول و فورفورال در دز kGy 6 ندارد. در نهایت نتایج حاصل از تابش‌دهی پساب پالایشگاه نفت در شرایط بهینه‌ی آزمایش‌ها نشان داد که درصد حذف فنول و فورفورال در این نمونه بیش از 95% است.
 

کليدواژه‌ها: باریکه‌ی الکترونی، فنول، فورفورال، پساب پالایشگاه نفت
مجله ی علوم و فنون هسته ای شماره 80